7 kwietnia 2026 roku był dniem, w którym finalnie zakończyła się dyskusja o kształcie nowelizacji ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy (PIP). Choć tak naprawdę zakończył ją wcześniej podpis prezydenta Karola Nawrockiego złożony pod tym dokumentem. Wątpliwości, jakie wiążaca się z ustawą reforma PIP wzbudzała u przedsiębiorców, opisywaliśmy na MamBiznes. Ci zwracali się do prezydenta z apelem o zawetowanie zmian.
„W naszej ocenie ustawa ta doprowadzi do pogorszenia kondycji polskiej gospodarki, dodatkowo obciąży wymiar sprawiedliwości oraz uderzy w elastyczność rynku pracy i prawo obywateli do decydowania o formie zatrudnienia” – głosiła treść apelu Organizacji Pracodawców Rada Przedsiębiorców do prezydenta RP.
Jak wiadomo, prezydent nie zdecydował się jednak na taki krok. Branżowi eksperci wskazują jednak, że ostateczny kształt ustawy uwzględnia część uwag, które zgłosiło środowisko biznesu. Wydłużone vacatio legis ma dać mu jednocześnie czas, by przygotować się do zmian.
Kompromisowa reforma PIP?
Te obejmuje okres trzech miesięcy od daty ogłoszenia. Oznacza to, że nowe przepisy zaczną obowiązywać od 8 lipca 2026 roku. To ważne, zwłaszcza z perspektywy tego, że pierwotnie okres ten miał rozpoczynać się wraz z początkiem bieżącego roku.
Olga Szczepańska, ekspertka Symfonii w obszarze kadr i płac zwraca uwagę, że to właśnie założenia pierwotnej wersji nowelizacji wzbudzały wiele kontrowersji środowiska biznesu w Polsce. Jednocześnie przekonuje, że część jego uwag, zgłaszanych w ramach konsultacji, została uwzględniona w ostatecznym kształcie dokumentu.
„Ostateczny kształt ustawy jest kompromisem między interesami państwa i biznesu. Firmy zyskują czas i narzędzia obrony przed nagłymi decyzjami PIP, ale jednocześnie muszą liczyć się z realnym ryzykiem administracyjnym, jeśli model współpracy odbiega od faktycznych warunków pracy” – mówi Olga Szczepańska, analityczka biznesowa w obszarze kadr i płac, Symfonia.
Kluczowe bezpieczniki dla biznesu
W swoim komentarzu analityczka wskazała najważniejsze aspekty, które sprawiają, że finalnie nowe przepisy będą dla biznesu łagodniejsze. Oprócz wspomnianego już wydłużenia vacatio legis jest nim sądowa kontrola nad decyzją PIP. W przypadku nakazu organu o przekształceniu umowy w etat, przedsiębiorca może złożyć odwołanie do sądu. W takim wypadku wykonanie nakazu i wszystkie konsekwencje wobec organów skarbowych zostają wstrzymane do czasu zakończenia postępowania odwoławczego.
Nowe przepisy nie utrudnią także zatrudniania cudzoziemców. W przypadku nakazu przez Państwową Inspekcję Pracy zmiany ich formy zatrudnienia, nie będzie się wymagać wydania nowego zezwolenia na pracę. To kluczowy aspekt, który ma wyeliminować zagrożenie utraty legalności zatrudnienia.
Ekspertka podkreśla również ważną rolę, jaką dla przedsiębiorców pełnić będzie Główny Inspektor Pracy. Pracodawcy, jako narzędzie prewencyjne, mogą uzyskać opinię GIP w danej sprawie. Ta, po opublikowaniu jej w Biuletynie Informacji Publicznej, będzie stanowić realną ochronę przed ewentualnymi sankcjami.
Czas na podjęcie konkretnych działań
Przedsiębiorcy mają więc teraz czas na przygotowanie się do nadchodzących zmian. Pomoc w tym działaniu może przynieść inicjatywa Państwowej Inspekcji Pracy. Chodzi o roboczy „test”, który organ przygotował w czasie prac nad ustawą. 42 pytania, które zawiera, obejmują m.in. zasady BHP, dostęp do benefitów czy sposób przydzielania odzieży roboczej. Ta forma może być dobrym punktem wyjścia do audytu modeli nawiązywanych przez firmy współpracy.
Nowelizacja ustawy o PIP sprawia, że przedsiębiorcy będą musieli się liczyć z ryzykiem podjęcia wobec nich wzmożonej liczby kontroli. Zyskują jednak czas i narzędzia, by być na nie i ich rezultaty właściwie przygotowanym. Tyle w teorii. Czy rzeczywiście finalny kształt nowych przepisów będzie dla środowiska łatwiejszy do zaakceptowania okaże się jednak dopiero po wejściu zmian w życie.
Komentarze
Nie ma jeszcze żadnych komentarzy :)