Sukcesja, czyli dziedziczenie, to proces, który w przypadku działalności gospodarczej, wymaga solidnych przygotowań. Potwierdzają to branżowe dane. Zgodnie z informacjami Instytutu Biznesu Rodzinnego, fiaskiem kończy się blisko 70% tego typu działań w firmach rodzinnych. Co więcej, tylko 15 proc. dziedziczonych firm dociera z sukcesem do trzeciego pokolenia. Mimo to sukcesja rodzinna wciąż jest najpopularniejszym sposobem wyjścia z inwestycji dla obecnych właścicieli.
O tym, jak w obliczu negatywnych trendów krajowy biznes próbuje przygotować się do ich przełamania, mówi badanie EY Barometr Przedsiębiorczości.
Przedsiębiorcy świadomi nadchodzących decyzji
Wśród polskich przedsiębiorców rośnie świadomość tego, że odejście z firmy to proces, który może się wydarzyć. Coraz więcej z nich jest przekonanych do możliwości sprzedaży swojego biznesu w przyszłości. To potwierdzenie rosnącej dojrzałości rynku i możliwa zapowiedź ożywienia w transakcjach fuzji i przejęć.
Badanie EY pokazało, że coraz mniej założycieli firm całkowicie wykluczało sprzedaż udziałów. W 2025 roku odpowiedziało tak 66%, a w 2026 roku było to już 57%. Jednocześnie o 7 punktów procentowych więcej osób nie wykluczało takiej opcji (30% vs. 23% w 2025 r.), a 12% było przekonanych, że sprzeda firmę w ciągu najbliższych 12 miesięcy (rok wcześniej 10%).
„Polska wyróżnia się w regionie silniejszym przekonaniem, że wyjście z firmy będzie konieczne. Widać też rosnącą skłonność do recyklingu kapitału, ograniczania ryzyka lub nawiązywania strategicznych partnerstw w miarę dojrzewania przedsiębiorstw lub oceny przyjętych ścieżek rozwoju. Nadal jednak duża grupa przedsiębiorców ma długofalową perspektywę posiadania udziałów w firmie” – uważa Paweł Bukowiński, partner zarządzający EY-Parthenon Polska.
Sukcesja liderem popularności
Wciąż najchętniej rozważaną opcją na wyjście z inwestycji wśród polskich przedsiębiorców jest dziedziczenie w ramach rodziny. Wskazało je 32% respondentów. Na drugim miejscu z wynikiem 26% znalazła się sprzedaż firmy osobie fizycznej. Równie liczne jest grono niezdecydowanych lub osób, które nie planują aktywnego wyjścia z firmy (opcja „żadne z powyższych”).
Źródło: EY Barometr Przedsiębiorczości
Planowanie sukcesji
W porównaniu do innych krajów regionu Polska jest bardziej proaktywna i zaangażowana w planowanie sukcesji. Jej omawianie w gronie rodzinnym deklaruje 39% badanych (vs 31% pozostałych krajach), a formalny plan sukcesji posiada 25% zainteresowanych tym krajowych przedsiębiorców (23% w przypadku innych państw regionu).
Jakie wyzwania stoją przed polskimi firmami rodzinnymi? Te i metody radzenia sobie z nimi wskazali sami przedsiębiorcy. Najważniejszym z nich jest zabezpieczenie posiadanego majątku. By proces sukcesji zakończył się powodzeniem, najczęściej jej planowanie właściciele łączyli z edukacją finansową spadkobierców (39% badanych).
Tylko nieco mniej popularne pozostają w tym kontekście inne formy zabezpieczenia. Mowa na przykład o dywersyfikacji działalności lub powołaniu funduszu powierniczego bądź fundacji rodzinnej do zarządzania majątkiem oraz inwestycjami. Te opcje wskazało po 27% respondentów.
Wyniki badania EY Barometr Przedsiębiorczości obrazują też rosnącą profesjonalizację w procesie planowania dziedziczenia. 24% badanych dokonywało regularnych przeglądów finansowych, a w długoterminowym planowaniu sięgało po zewnętrznych doradców.
„Nasze firmy rodzinne w coraz większym stopniu zmierzają w kierunku strukturalnego zabezpieczania majątku, opartego na planowaniu sukcesji i zasadach ładu korporacyjnego, przedkładając edukację i formalne planowanie nad zwykłe reinwestowanie środków, co świadczy o dojrzałym podejściu do długoterminowego zarządzania kapitałem” – podsumowuje Paweł Bukowiński.
Badanie EY odbyło się w pierwszym kwartale 2026 roku. Oprócz przedstawicieli firm z Polski, wzięli w nim udział również przedsiębiorcy z Bułgarii, Chorwacji, Czech, Danii, Grecji, Kazachstanu, Rumunii, Serbii, Węgier i Malty.
Komentarze
Nie ma jeszcze żadnych komentarzy :)