rejestracja Zarabiaj na www
StartWiadomościPomysł na biznesPolak potrafiHistorie sukcesuStart-upPoradnikiBiznesplanZakładam firmęNiezbędnikForum

Wszystko o VAT

Poleć znajomemu Wydrukuj artykuł Subskrbcja RSS
2009-02-01
Wszystko o VAT

Podatek od towarów i usług zwany jest także podatkiem od wartości dodanej ( z ang. Value Added Tax, w skrócie VAT) VAT jest bardzo popularnym podatkiem. Wystarczy powiedzieć, że obecnie stosowany w większości krajów świata. W Polsce podatek ten funkcjonuje od 1993 roku. Jaka jest więc konstrukcja podatku VAT i czy naprawdę jest on tak skomplikowany?


Podstawowe stawki:


• stawka podstawowa 22% (dla większości towarów i usług),
• stawka obniżona 7%,5%, 3%, 0%.
• Istnieje także grupa towarów i us³ug zwolniona z podatku VAT.


Są dwa rodzaje podatku VAT:


• naliczony,
• należny.


VAT naliczony to podatek, który przedsiębiorca płaci ponosząc koszty: kupując materiały, opłacając rachunki itd. Innymi słowy jest to podatek od kosztów.

VAT należny to podatek, który obliczany jest w odniesieniu do przychodów ze sprzedaży.


Metodologia obliczania podatku VAT wymaga od podatnika prowadzenia specjalnych rejestrów zakupów i sprzedaży. Na ich podstawie zlicza się łączny podatek VAT naliczony oraz VAT należny. Do Urzędu Skarbowego przedsiębiorca wpłaca różnicę pomiędzy obiema kwotami.

Jeżeli podatek VAT naliczony jest wyższy od podatku VAT należnego, wówczas Urząd Skarbowy powinien zwrócić przedsiębiorcy różnicę pomiędzy obiema kwotami.

Przykład

Firma X w styczniu zarejestrowała następujące sumy dotyczące VAT:
VAT należny – 15 000 zł
VAT naliczony – 12 000 zł
Jaką kwotę firma musi wpłacić do Urzędu Skarbowego?

Podatek VAT = 15 000 – 12 000 = 3 000 zł

 

Ciekawostki związane z VATem



Czy jeżeli ktoś ma stawkę 0% , to oznacza, że jest zwolniony z podatku VAT ?

To bardzo interesująca kwestia. Stawka 0% jest rzadko stosowana. Posiadają ją np. eksporterzy. Towary lub usługi zwolnione (stawka ZW) pojawia się stosunkowo często. Zwolnione od podatku są np. usługi edukacyjne. Ze zwolnienia może korzystać też mały przedsiębiorca dopóki nie osiągnie pewnego poziomu obrotu. Przeanalizujmy oba przypadki liczbowo.

Przykład. Stawka 0%


Załóżmy, że u nas taką stawkę będzie miał detalista. Wówczas kalkulacja podatku VAT dla niego będzie wyglądała następująco:

Cena zakupu netto = 200 zł
VAT naliczony = 44 zł
Marża = 50 zł
Cena sprzedaży netto = 250
VAT należny = 0 zł, (0 % x 250 zł = 0 zł)
Cena sprzedaży brutto = 250 zł
Podatek VAT = - 44 zł
Znak „minus” oznacza, że ten przedsiębiorca nie wpłaci pieniędzy do urzędu, ale je otrzyma. W tym przypadku mamy do czynienia ze zwrotem podatku VAT

Przykład. Stawka ZW


Załóżmy, że i tym razem taką stawkę będzie miał detalista. Wówczas kalkulacja podatku VAT dla niego będzie wyglądała następująco:

Cena zakupu brutto= 244 zł (uwaga! dla niego nie jest istotna cena netto. Płaci kwotę brutto)
VAT naliczony = 0 zł(nie może odliczyć VAT)
Marża = 50 zł
Cena sprzedaży netto = 294 zł
VAT należny = 0 zł, (jest zwolniony, wiêc nie oblicza tej pozycji)
Cena sprzedaży brutto = 294 zł
Podatek VAT = 0 zł

W tym przypadku przedsiębiorca nie wpłaci żadnego podatku, ale nie dostanie też zwrotu

Wnioski:


Jeżeli przedsiębiorca ma stawkę 0% to nie oznacza, że jest zwolniony z VAT. Znacznie korzystniejsza jest stawka 0% ponieważ można uzyskać zwrot z urzędu skarbowego.

Niektórzy mają możliwość zwolnienia z podatku, czy to jest korzystne?

To zależy od tego, kto jest Twoim dostawcą a kto odbiorcą. Jeżeli Twoimi odbiorcami są firmy, które są podatnikami VAT to, na ogół, bardziej się opłaca być „VATowcem”. Jeżeli, klientami są osoby fizyczne, lub firmy, które nie są podatnikami VAT to, na ogół, bardziej się opłaca nie być „VATowcem”

Przykład


Janek prowadzi firmę usługową – wykonuje strony internetowe. W łańcuszku VATu będzie on zatem ostatnim ogniwem, ponieważ dostarcza swoje usługi ostatecznemu nabywcy. Klientami Janka są głównie firmy, które są podatnikami VAT. Załóżmy, że Janek ma możliwość wyboru: może być lub nie podatnikiem VAT.

Opcja 1 – Janek decyduje się nie być „VATowcem”


Średnia cena wykonanej przez Janka strony wynosi 1500 zł. W ciągu miesiąca Janek wykonuje 2 takie strony. Miesięczne koszty (na które posiada faktury VAT: np. telefon komórkowy itd.) wynoszą średnio 1220 zł.

Miesięczny zysk Janka = 3000 – 1220 = 1780 zł brutto

Opcja 2 – Janek decyduje się być „VATowcem”


Klienci Janka, ponieważ są „VATowcami”, mogą odliczyć podatek VAT od swoich kosztów. Zatem dla nich jest wszystko jedno, czy płacą Jankowi 3000 zł, i na rachunku nie ma pozycji VAT, czy płacą 3660 zł brutto ( 660 zł to podatek VAT).

Miesięczny zysk Janka = 3000 – 1000 = 2000 zł brutto

Dlaczego 1000 a nie 1220? Ponieważ Janek odliczy sobie VAT od kosztów (1220 – 220 = 1000)

Rozliczenia z tytułu VAT

Janek dostanie o 660 zł więcej od swoich klientów (VAT należny). 220 zł to jest podatek, który zapłaci ponosząc koszty (VAT naliczony). Do urzędu odprowadzi różnicę pomiędzy podatkiem VAT należnym i naliczonym.

 

Rachunek VAT=660 - 220 - 440 = 0

Popatrz na to inaczej:


3660 zł dostanie od swoich klientów,
1220 zł zapłaci za utrzymanie firmy,
440 zł podatku odprowadzi do Urzędu Skarbowego,
Zostanie mu 2000 zł, od których musi jeszcze odprowadzić podatek dochodowy

Wnioski



Janek skorzysta będąc podatnikiem VAT. Miesięcznie zostanie mu w kieszeni 220 zł więcej.

Kogo ostatecznie obciąża VAT?



Podatek VAT jest podatkiem pośrednim. Oznacza to, że osoba, która płaci podatek nie odczuwa tak dotkliwie jego ciężaru. Płatnikiem podatku VAT są na ogół przedsiębiorcy. Ostatecznie najbardziej obciążeni VATem są ostateczni nabywcy, czyli zwykli konsumenci. Dlaczego? Postaramy się to pokazać na przykładzie.

Przykład


Piotr prowadzi własną firmą. Zajmuje się handlem materiałami biurowymi. Kupuje je w hurtowni i sprzedaje w sklepie na osiedlu. Piotr jest VATowcem, czyli co miesiąc rozlicza się z urzędem skarbowym z tytułu podatku VAT.

Załóżmy, że Piotr sprzedał zeszyt Gosi za 4zł 88gr brutto (4 zł + VAT). Z punktu widzenia Gosi, która jest zwykłym konsumentem cena 4zł 88gr jest ostateczna. Nie ma ona bowiem możliwości odliczenia podatku. Gdyby nie VAT zapłaciłaby 4 zł. Zatem faktyczne Gosia została obciążona podatkiem VAT w wysokości 88 groszy.

Z punktu widzenia Piotra sprawa wygląda inaczej. Kupił on zeszyt w hurtowni za 3zł 66gr brutto (3 zł +VAT). Jego marża w cenach netto wynosiła zatem 1 zł. Jest on jednak podatnikiem VAT, czyli musiał doliczyć do ceny sprzedaży wynoszącej 4 zł jeszcze 88 groszy. Zgodnie z zasadami przedstawionymi powyżej, Piotr odprowadzi do urzędu skarbowego różnicę pomiędzy kwotą 88 groszy i kwotą 66 groszy, czyli 22 grosze.

Wnioski


Najbardziej na podatku VAT „cierpią” konsumenci, ponieważ nie mają możliwości jego odliczenia. Przedsiębiorcy ostatecznie płacą podatek VAT jedynie od swojej marży (tzw. wartości dodanej).

 

Centrum Wspierania Przedsiębiorczości

 


Komentarze
alinamar 2008-12-08 10:22:07
nareszcie zrozumiałam VAT należny i naliczony
M@rio 2008-12-28 11:36:11
No w miarę łaptologicznie to zostało opisane. Oby więcej takich artykułów powstawało.
becia22 2009-01-28 19:19:26
prosto i przejrzyście
. 2009-09-24 10:51:48
"Ze zwolnienia może korzystać też mały przedsiębiorca dopóki nie osiągnie pewnego poziomu obrotu." A dokładniej jaki to poziom?
.. 2009-10-02 12:13:15
w 2009 roku to 50 tys zł
marek 2009-10-13 20:14:21
Ja mam takie pytanie. Jeśli część usług sprzedajemy na fakturę VAT a część na rachunek (osobom prywatnym), to do vatu należnego dodajemy też podatek z usług na rachunek? Załóżmy, że Janek dostał: 3000+660(vat)zl - wystawił fakturę vat 2440zl - wystawił rachunek. VAT należny: 660+440 czy 660? większość programów do prowadzenia działalności nie chce mi uwzględnić podaku z rachunków, a przecież to część dochodu, które powinienem państwu zwrócić. Czy nie? bo już się gubię. Swoją drogą ciekawy artykuł.
OCB 2009-11-26 22:33:13
gdzie w opcji; 2 zysk skoro jest napisane przez autora tekstu, ze od tych 2000 zł odprowadzi jeszcze podatek dochodowy "Zostanie mu 2000 zł, od których musi jeszcze odprowadzić podatek dochodowy"?
dan 2010-04-16 14:12:55
Świetnie wytłumaczone. A co w przypadku jeśli Piotr sprzedaje nie z 22%, tylko 7% VAT + usługa??
dexter 2010-07-16 04:02:06
wreszcie mogłem to pojąć ... dobra robota
Asia 2010-07-22 00:14:30
owszem bardzo przystępnie, należy jednak zwrócić uwagę na to iż Jankowi nie zostanie wcale 220 zł więcej... Bowiem w przypadku kiedy nie jest VATowcem podatek dochodowy zapłaci od kwoty 1780 czyli 1780*18% = 320,4 zł natomiast w przypadku gdy płaci VAT podatek dochodowy zpłaci od kwoty 2000 zł, czyli 2000*18% = 360 czyli o 40 zł więcej niż w I wersji, co oznacza że tak naprawdę z VATu zostaje mu zaledwie 180 zł w kieszeni...
anai 2010-08-23 22:18:52
temat omijałam, bo już traciłam nadzieję, że zrozumiem :-) a jednak ten artykuł mi sprawę rozjaśnił. I dzięki za dodatkowy komentarz Asi - ważna uwaga.
Pawiel 2010-10-27 16:45:22
Bardzo pouczający i przystępnie napisany artykuł. Brawo!
UALBA 2010-11-15 15:39:43
Tego ostatniego nie rozumiem za chiny. Przedsiębiorca kupuje po cenach netto i płaci podatek tylko od wartości dodanej (zysku) przy sprzedaży - nie kupnie. Kupił więc zeszyt za 3zł sprzedał za 4,88zł, więc zapłacił vat 22% od kwoty 1,88zł = 0,4136zł.
Ciekawy 2010-11-15 15:56:10
No tak... Nie najłatwiej jest to zrozumieć nawet siedząc komfortowo na 4 literach i skupiając się, nie mając dodatkowych obowiązków. Lecz jak w praktyce jest to możliwe, aby przedsiębiorca tak miał to rozliczać, myśleć, liczyć, rachunkować ... przy tylu obowiązkach, telefonach z śred. częstotliwością 1 na min. w ciągu 12h!? Bez podatków i komplikacjach jw. b. ciężko jest zarobić 1,5tys. zł pracując po 12h przy takich marżach, a jak jest to możliwe z podatkami, ZUS-em i tą jakże "malutką opłatą" kilkuset złotych za księgowość!? Dodatkowo podatek dochodowy do tego czyni to zupełnie niemożliwym (podatek VAT sam w sobie jest podatkiem płaconym od zysku, czyli dochodu! - jest to irracjonalne, a przecież pracujemy i tak na opłacenie kolejnych podatków za opłaty związane z utrzymaniem lokalu i powierzchni mieszkaniowej). Może o tym napiszecie w następnym artykule? Mówię tutaj oczywiście o małych / jednoosobowych przedsiębiorstwach.
Green 2011-01-15 16:13:17
Przecież jasno widać w ostatnim przykładzie, że przedsiębiorcy nie płacą podatku od swojej marży. Odprowadzają nadwyżkę marży, która wynika z podatku. Marża natomiast pozostaje taka sama, jak w cenach netto. W tym przykładzie: 1zł. Piotr kupił zeszyt za 3(netto), chce sprzedać za 4(netto). Złotówka zysku. Zapłacił za zeszyt dodatkowo 22%. Jednak w cenie tego za ile sam sprzedaje mamy: 22% z 3zł. + 22% z 1zł podatku. Odprowadzić musi jedynie te 22% ze złotówki. 22% z 3 zł zwraca mu to co zapłacił ponad netto kupując. Marża wynosi więc 1 zł, nic nie odprowadza z własnej kieszeni. Wszystko płaci ostateczny konsument.
Maniek 2012-03-17 21:53:55
takiej lekcji z podstaw przedsiębiorczości szukałem :)
aleksandraegx 2012-12-05 22:25:58
Bardzo dobrze wyjaśnione przykłady! Dziękuję! :-)
piotrek 2012-12-08 14:02:20
Janek skorzysta z bycia Vat-owcem,ale w podanym przykładzie w kieszeni zostanie mu nie 220 zł a 180,4 zł.
Tomek 2012-12-20 23:08:44
Jeszcze jedna opcja 2- Janek jest "VATowcem", a jego klienci nie są(zwykłe osoby, lub firmy nie VATowce).U którego Janka zamówią strony internetowe u tego z VAT=3660zł, czy u tego bez VAT=3000zł? Wybór oczywisty więc Janek VATowiec obniża cenę, aby sprzedać strony tak jak nie VATowiec za 3000zł(z VAT)= 2460zł + 540zł VAT-u. Więc: 3000zł dostaje od swoich klientów, 1220zł zapłaci za utrzymanie firmy, 320zł podatku odprowadzi do Urzędu Skarbowego(540zł - 220zł). Zostaje mu:1460zł. Wniosek: 1. Zależy kto jest odbiorcą twoich usług, wtedy należy wybrać VATowiec czy też nie. 2. VAT jest tak skonstruowany, że jeśli go odliczymy to i tak go zapłacimy tyle, że później.
Tomek 2014-06-04 18:50:01
Ja handluje oponami i dla mnie VAT to samobójstwo! Przykład: kupuje opony za 1000zl w hurtowni, sprzedając je za 1200zl mam 200zl zysku, jak bym był płatnikiem VAT to bym był 30zl w plecy. Jak to ogarnąć?

Dodaj komentarz

Treść
Nick
Przepisz kod z obrazka

Nagradzaj wielkie porażki, karz małe sukcesy

Phil Daniels

Czy wiesz, że...?

W raporcie Banku Światowego Doing business abroad na 183 krajów Polska zajmuje dopiero 72 miejsce
POLECAMY
Rozkręć biznes w Chinach, czyli co i jak tam sprzedawać
Dla Chińczyków „szeroki świat” otworzył się dopiero niedawno.
Rozkręć biznes w Chinach, czyli co i jak tam sprzedawać
Dla Chińczyków „szeroki świat” otworzył się dopiero niedawno.
Jakie biznesy prowadzą znani polscy politycy?
Ich pomysły są tak różnorodne jak poglądy.
5 pomysłów na biznes na początek roku szkolnego
Te produkty wyróżniają się na sklepowych półkach.

Serwisy Bankier.pl: